محمد حسن خان اعتماد السلطنه
1682
تاريخ منتظم ناصرى ( فارسى )
فقرهء ششم - تجّار ايران رسم گمرك اموال تجارت خود را موافق قيمت حاليه و جاريهء اموال مذكوره نقدا يا جنسا به وجهى كه در عهدنامهء منعقدهء ارزنة الروم در سنهء هزار و دويست و سى و هشت در مادهء ششم كه داير به تجارت است مسطور شده ادا كنند ، و از مبلغى كه در عهدنامهء مذكوره تعيين شده زياده وجهى مطالبه نشود . فقرهء هفتم - دولت عثمانى وعده مىكند كه به موجب عهدنامههاى سابقه امتيازاتى كه لازم باشد در حق زوّار ايرانى اجرى دارد تا از هر نوع تعديّات برى بوده بتوانند به كمال امنيّت محلهاى مباركه را كه كائن در ممالك دولت عثمانى است زيارت كنند و همچنين تعهّد مىكنند كه به مزاد استحكام و تأكيد روابط دوستى و اتّحاد كه لازم است فيما بين [ دو ] دولت اسلام و تبعهء طرفين برقرار باشد مناسبترين مسائل را استحصار نمايند ، تا چنان كه زوّار ايرانيه در ممالك دولت عثمانيه به جميع امتيازات نايل مىباشند ساير تبعهء ايرانيه نيز از امتيازات مذكوره بهرهور بوده خواه در تجارت ، خواه در مواد سايره از هر نوع ظلم و تعدّى و بىحرمتى محفوظ باشند . و علاوه بر اين باليوزهائى كه از طرف دولت ايران براى منافع تجارت و حمايت تبعه و تجّار ايرانيه به جميع محلهاى ممالك عثمانيه كه لازم باشد نصب و تعيين شود ، به غير از مكّهء مكرّمه و مدينهء منوّره ، دولت عثمانيه قبول مىنمايند و وعده مىكنند كه كافهء امتيازاتى كه شايستهء منصب [ و ] مأموريت باليوزهاى مذكوره باشد در حق قونسولهاى ساير دول متحابه جارى مىشود در حق آنها نيز جارى بشود . و نيز دولت ايران تعهد مىكند كه باليوزهائى كه از طرف دولت عثمانيه به جميع محلهاى ممالك ايرانيه كه لازم بيايد نصب و تعيين شود در حق آنها و در حق تبع و تجار دولت عثمانيه كه در ممالك ايران آمد و شد مىكنند معامله متقابله را كاملا اجرى دارند . فقرهء هشتم - دولتين عليتين اسلام تعهد مىكنند كه براى دفع و رفع و منع غارت و سرقت عشاير و قبايلى كه در سرحد مىباشند تدابير لازمه اتخاذ و اجرى كنند ، و به همين خصوص در محلهاى مناسب عسكر اقامت خواهند داد . دولتين عليتين تعهد مىكنند كه از عهدهء هر نوع حركات تجاوزيّه مثل غصب و